Seminarium doktoranckie i praca własna 290-HI3-1SDPW
Forma studiów - stacjonarne
Rodzaj przedmiotu - seminarium doktorskie i praca własna
Dziedzina i dyscyplina nauki - nauki humanistyczne/ historia
Rok studiów/semestr – rok: I/sem. I - II
Wymagania wstępne – szeroki horyzont intelektualny
Liczba godzin zajęć dydaktycznych z podziałem na formy prowadzenia zajęć - 30 godz. seminarium (15 godz. w semestrze)
Metody dydaktyczne – dyskusja moderowana oraz konsultacje.
Liczba punktów ECTS 4
Bilans nakładu pracy studenta:
udział w zajęciach - 30 godz. (15+15)
przygotowanie do zajęć i praca własna 500 godz. (250 godz. w semestrze).
Razem 530 godz. rocznie.
Przedmiot Seminarium doktorskie i praca własna, realizowany na I roku studiów doktoranckich w dyscyplinie historia, obejmuje zagadnienia metodologii nauk historycznych oraz podstawowe elementy warsztatu badawczego historyka. Jego celem jest wprowadzenie doktoranta w samodzielne projektowanie badań naukowych oraz przygotowanie do opracowania rozprawy doktorskiej.
Seminarium doktorskie koncentruje się na zagadnieniach doboru, klasyfikacji i krytyki źródeł historycznych, analizie historiograficznej oraz zasadach formułowania problemu badawczego, celów badań i pytań badawczych. Omawiane są również kwestie konstrukcji rozprawy doktorskiej, logiki wywodu naukowego oraz poprawności metodologicznej badań historycznych. Seminarium ma charakter problemowy i warsztatowy, a jego treści odnoszone są bezpośrednio do indywidualnych projektów badawczych doktorantów.
Praca własna doktoranta obejmuje samodzielne studia nad literaturą metodologiczną i historiograficzną, prowadzenie kwerend archiwalnych i bibliotecznych, analizę i interpretację źródeł historycznych oraz opracowanie i realizację Indywidualnego Planu Badawczego. W jej ramach doktorant przygotowuje koncepcję rozprawy doktorskiej oraz jej wstępne części, realizując kolejne etapy badań zgodnie z przyjętym planem.
Mierzalnymi rezultatami pracy realizowanej w ramach przedmiotu są: stopień zaawansowania opracowania koncepcji badań i rozprawy doktorskiej, oceniany na podstawie precyzji sformułowania problemu badawczego, celów badań oraz pytań i hipotez badawczych; poprawność metodologiczna doboru źródeł historycznych oraz jakość ich krytyki zewnętrznej i wewnętrznej; poziom krytycznej analizy historiografii i literatury przedmiotu, w tym umiejętność identyfikacji głównych nurtów badawczych i sporów interpretacyjnych; stopień realizacji Indywidualnego Planu Badawczego, oceniany w odniesieniu do zaplanowanego harmonogramu, zakresu przeprowadzonych kwerend oraz wykonanych analiz źródłowych; poziom samodzielności badawczej doktoranta, wyrażający się w umiejętności twórczego adaptowania metod badawczych oraz formułowania wniosków na podstawie własnych badań; a także gotowość do komunikowania i upowszechniania wyników badań historycznych oraz do udziału w debacie naukowej.
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia przedmiotu
Założenia (opisowo)
Koordynatorzy przedmiotu
Ewa Gruszewska
Rafał Kosiński
Oleg Łatyszonek
Adam Miodowski
Artur Pasko
Grzegorz Zackiewicz
Efekty kształcenia
W ZAKRESIE WIEDZY, seminarzysta/seminarzystka zna i rozumie:
SD_WG04 – zasady metodologii oraz metody i techniki badawcze stosowane w dyscyplinie historia, w tym metody krytyki zewnętrznej i wewnętrznej źródeł historycznych, analizy historiograficznej oraz interpretacji różnorodnych kategorii źródeł.
W ZAKRESIE UMIEJĘTNOŚCI, seminarzysta/seminarzystka potrafi:
SD_UW01 – znając aktualny stan badań historiograficznych, zdefiniować cel i przedmiot badań, sformułować pytania i hipotezy badawcze oraz dobrać adekwatne metody i techniki badawcze właściwe dla dyscypliny historia.
SD_UW02 – w miarę potrzeb projektować własne rozwiązania badawcze lub twórczo adaptować istniejące metody i narzędzia warsztatu historyka w celu osiągania postawionych celów badawczych.
SD_UW03 – wyciągać wnioski na podstawie krytycznej konfrontacji literatury historiograficznej z wynikami własnych badań źródłowych.
SD_UK01 – sprawnie komunikować się, używając adekwatnej terminologii historycznej, oraz przygotować i zaprezentować wyniki własnych badań naukowych, także w języku obcym.
SD_UK02 – upowszechniać wyniki badań historycznych w postaci publikacji naukowych, popularnonaukowych oraz wystąpień konferencyjnych i publicznych.
SD_UK03 – uczestniczyć i inicjować dyskusję naukową, wykorzystując umiejętności miękkie, formułować wnioski oraz dokonywać spójnych, krytycznych podsumowań debat naukowych.
SD_UO01 – zaprojektować badania historyczne oraz przygotować wniosek o ich finansowanie, zgodnie z zasadami organizacji pracy badawczej obowiązującymi w szkolnictwie wyższym.
SD_UO02 – podejmować współpracę naukową, w tym w ramach zespołów badawczych oraz projektów realizowanych w środowisku krajowym i międzynarodowym.
W ZAKRESIE KOMPETENCJI SPOŁECZNYCH, seminarzysta/seminarzystka są gotowi do:
SD_KK01 – krytycznej analizy źródeł informacji naukowej oraz wyników badań historiograficznych w dyscyplinie historia.
SD_KK02 – samokrytycyzmu w pracy naukowej i dydaktycznej, w tym refleksji nad własnym warsztatem badawczym i interpretacjami historycznymi.
SD_KK03 – uznawania znaczenia wiedzy historycznej w rozwiązywaniu problemów poznawczych i praktycznych.
SD_KO01 – wypełniania obowiązków badacza i nauczyciela akademickiego, w tym propagowania osiągnięć nauki poprzez popularyzację wyników badań historycznych.
SD_KO02 – inicjowania działań na rzecz interesu publicznego poprzez rzetelne i odpowiedzialne upowszechnianie wiedzy historycznej.
Kryteria oceniania
Ocena postępów doktoranta ma charakter ciągły i opiera się na systematycznej, merytorycznej analizie realizacji kolejnych etapów indywidualnego projektu badawczego oraz prac nad rozprawą doktorską. Proces oceniania uwzględnia zarówno stopień zaawansowania prac, jak i ich jakość metodologiczną, warsztatową oraz zgodność z przyjętymi założeniami badawczymi i harmonogramem.
Weryfikacji podlegają w szczególności:
– stopień zaawansowania opracowania Indywidualnego Planu Badawczego, obejmujący ocenę poprawności jego konstrukcji, spójności logicznej, adekwatności do specyfiki dyscypliny oraz realności i trafności zaplanowanych celów, zadań i etapów badań;
– jakość, systematyczność i konsekwencja realizacji Indywidualnego Planu Badawczego, w tym prowadzenie kwerend archiwalnych i bibliotecznych, analiza i interpretacja materiału źródłowego, dobór oraz stosowanie metod i technik badawczych właściwych dla problematyki badań, a także formułowanie wniosków cząstkowych i ich krytyczna weryfikacja;
– opracowanie oraz stopień finalizacji koncepcji rozprawy doktorskiej, ze szczególnym uwzględnieniem precyzyjnego określenia problematyki badawczej, celów badań, pytań i hipotez badawczych, struktury pracy oraz ram metodologicznych i interpretacyjnych;
– przygotowanie wstępnej wersji rozdziału lub rozdziałów rozprawy doktorskiej, ocenianej pod kątem poprawności warsztatowej, spójności i przejrzystości wywodu naukowego, umiejętności krytycznego wykorzystania literatury przedmiotu i źródeł historycznych oraz zgodności z przyjętą metodologią badań;
– zaplanowanie i realizacja aktywności naukowej w perspektywie czteroletniej, obejmującej m.in. udział w konferencjach naukowych, przygotowanie i składanie publikacji naukowych, rozwijanie współpracy badawczej w środowisku krajowym i międzynarodowym oraz inne formy upowszechniania wyników badań.
Zaliczenie przedmiotu następuje na podstawie pisemnej, pozytywnej opinii opiekuna naukowego, sporządzanej po semestrze zimowym oraz po semestrze letnim. Opinia ta odnosi się do osiągniętych przez doktoranta rezultatów na poszczególnych etapach badań naukowych, postępów prac nad rozprawą doktorską oraz zakresu i jakości podejmowanej aktywności naukowej.
Integralnym elementem procesu oceniania jest pisemne sprawozdanie doktoranta z działalności naukowo-badawczej, stanowiące podstawę do oceny stopnia realizacji Indywidualnego Planu Badawczego, poziomu samodzielności badawczej oraz rozwoju kompetencji naukowych, metodologicznych i organizacyjnych.
Literatura
Dominiczak H., Wstęp do badań historycznych, Częstochowa 1998.
Handelsman M., Historyka. Zasady metodologii historii, Warszawa, PWN 1992.
Kuciński K. (red.), Elementy metodyki rozprawy doktorskiej, Warszawa, Difin 2015.
Lindsay D., Dobre rady dla piszących teksty naukowe, Wrocław 1995.
Maćkiewicz J., Jak pisać teksty naukowe, Gdańsk 1996.
Metodologiczne problemy narracji historycznej, red. J. Pomorski, Metodologiczne problemy narracji historycznej, Lublin 1990.
Mierzwa E. A., Historyka. Wstęp do badań historycznych, Piotrków Trybunalski 2001.
Miśkiewicz B., Wstęp do badań historycznych, Warszawa 2000.
Siuda P., Wasylczyk P., Publikacje naukowe: praktyczny poradnik, Warszawa, PWN 2021.
Stępień B., Zasady pisania tekstów naukowych. Prace doktorskie i artykuły, Warszawa, PWN 2021.
Świeżawski A., Warsztat naukowy historyka. Wstęp do badań historycznych, Częstochowa 2001.
Topolski J., Jak się pisze i rozumie historię. Tajemnice narracji historycznej, Warszawa 1997.
Topolski J., Metodologia historii, Warszawa, PWN 1984.
Topolski J., Wprowadzenie do historii, Warszawa 2009.
Wrzosek W., Historia – kultura – metafora, Wrocław, Leopoldinum 1995.
Zieliński J., Metodologia pracy naukowej, Warszawa 2012.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: