Seminarium magisterskie - etap 1 340-PN2-1SEM2

Podczas seminarium poruszone zostaną następujące zagadnienia związane z realizacją tematu badawczego przez studenta, której efektem będzie praca magisterska:
1. Historia literatury polskiej XIX wieku – nowe ujęcia badawcze.
2. Przegląd tematów i problemów w piśmiennictwie doby romantyzmu.
3. Praca magisterska – jako typ wypowiedzi naukowej.
4. Podstawa materiałowa pracy.
5. Wybór metodologii.
6. Kwerenda biblioteczna i zapis jej efektów. Bazy danych.
7. Dobór literatury przedmiotu, przedstawienie stanu badań, zapis bibliograficzny.
8. Tekst własny/ tekst cudzy - operowanie cytatem i przypisem.
9. Styl naukowy. Redakcja tekstu naukowego.
10. Błędy logiczne i językowe.

Tematy prac magisterskich, realizowane w ramach seminarium, będą się skupiały w trzech kręgach problemowych, wybranych ze względu na ich wagę dla kompetencji przyszłego nauczyciela-polonisty:

Krąg I. Literatura XIX-wieczna (gł. romantyczna) – próby odświeżenia paradygmatu
Uczniowie i nauczyciele na ogół biedzą się nad literaturą romantyzmu, przykrojoną do szkolnych programów. Czy rzeczywiście szkolna literatura romantyków musi być udręką? Gdzie szukać inspiracji dla nowych odczytań romantycznego kanonu? Czy istnieje – powiedzmy – polski ekoromantyzm, romantyzm „zielony”?

„Zielony” romantyzm. Literatura i środowisko naturalne

Ekologia jest tematem z pierwszych stron gazet, ale temat relacji między człowiekiem a środowiskiem naturalnym ma długą historię. Romantycy z jednej strony potrafili na wiele sposobów mówić o tym, co ich otacza, docenić siły natury. Jako świadkowie postępującej urbanizacji oraz industrializacji formułowali też obawy o przyszłość ziemi. Progresywiści uważali ich z tego powodu za odszczepieńców i marzycieli. Dzisiaj jednak na dorobek myśli ekologicznej romantyków możemy spojrzeć z większym zrozumieniem. Celem seminarium będzie lektura tekstów romantycznych eksplorująca tematy związane z klimatem, światem roślinnym i zwierzęcym, katastrofami naturalnymi, eksploatacją zasobów naturalnych etc.

Krąg II. Społeczna historia literatury
Problematyka społeczna w literaturze miała już wiele odsłon – jest to perspektywa przepastna. Na tegorocznym seminarium proponuję tematy dotyczące dwóch zagadnień:

1) Szkoła, uczniowie, nauczyciele jako temat literatury XIX wieku
Szkoła jako instytucja i zarazem pole doświadczeń indywidualnych i grupowych od dawna dostarcza pisarzom tematów, bodźców do przemyśleń. Wędrówka po tekstach XIX-wiecznych różnego rodzaju (auto/biograficznych, publicystycznych, fikcjonalnych…) odnoszących się do szkolnictwa i wychowania, w całym jego zróżnicowaniu, od prywatnego (domowego) po publiczne, od elementarnego po uniwersyteckie itd. przyniesie – zaręczam – wiele zaskakujących odkryć i obserwacji.

2) Rodzina i pokrewieństwo w literaturze polskiej XIX wieku

W historii literatury polskiej wciąż brakuje kompleksowego opracowania tej problematyki. Warto by więc pozbierać, zinwentaryzować i przemyśleć rozproszone studia czy uwagi na temat szeroko pojętej problematyki rodzinnej w literaturze, przedyskutować fundamentalne rozprawy dotyczące kwestii życia prywatnego w świecie zachodnim (Historia życia prywatnego, red. P. Ariès, G. Duby, Historia seksualności M. Foucaulta, Upadek człowieka publicznego R. Senneta) a przede wszystkim konsekwentnie przebadać pod wskazanym kątem materiał literacki, zwłaszcza prozę powieściową, pamiętnikarską i epistolarną powstającą w XIX wieku, w osobliwych warunkach funkcjonowania społeczeństw polskiego – a więc i rodzin – w trzech różnych państwach, (też na emigracji czy zesłaniu) w kontakcie z rozmaitymi wzorami kulturowymi. Okoliczność ta sprawia, że w odniesieniu do XIX wieku należałoby mówić nie tylko o rodzinie polskiej w różnych jej społecznych wariantach (rodzina arystokratyczna, szlachecka, mieszczańska, inteligencka, chłopska…), ale raczej o rodzinie na ziemiach polskich, uwzględniając czynnik zróżnicowania regionalnego i etnicznego.
(W kręgu zagadnień szkolno-rodzinnych możliwe są również tematy dotyczące literatury XX i XXI wieku).

Krąg III. Trudny pisarz? Norwid – formy obecności (XIX-XXI wiek)

Polska norwidologia ma już wieloletnie tradycje. Nowe, w pełni krytyczne wydanie spuścizny po Cyprianie Norwidzie (będzie liczyło 17 tomów) skłania do przemyślenia na nowo jego twórczości. Ów inteligent bez widoków na przyszłość w kraju urodzenia, poszukujący swego miejsca w Europie i za oceanem miał i wciąż ma niejedno do powiedzenia swoim czytelnikom konfrontującym się ze światem w kryzysie, na „przejściu”, kiedy trudno o stabilny grunt pod nogami i jednoznaczne drogowskazy.

Podczas seminarium poruszone zostaną następujące zagadnienia związane z realizacją tematu badawczego przez studenta, której efektem będzie praca magisterska:
Tematyka przewodnia seminarium: Nowe kontra stare media – język, kultura, literatura
Przegląd tematów .
Praca magisterska – jako typ wypowiedzi naukowej.
Podstawa materiałowa pracy.
Wybór metodologii.
Dobór literatury przedmiotu, przedstawienie stanu badań, zapis bibliograficzny.
Tekst własny/ tekst cudzy - operowanie cytatem i przypisem.
Styl naukowy. Redakcja tekstu naukowego.
Błędy logiczne i językowe.

Literatura podstawowa:
E. Dąbrowicz, Romantyzm ziemi przechodów. Próby terytorialnej historii literatury, Białystok 2019;
A. Kasperek, Zielony romantyzm, kontrkultura i ekologia : kilka uwag na temat romantycznych inspiracji ekologicznego oporu, 2017;
A. Bagłajewski, Obecność romantyzmu, Lublin 2015;
K. Czech, "Mały romantyzm" w sprawie ludu. Przykład Lucjana Siemieńskiego, "Literatura Ludowa" 2017, nr 3;
Romantyzm i nowoczesność, red. M. Kuziak, Kraków 2009;
W. Tomasik, Romantycy i technika, Warszawa 2017.
Romantyzm uniwersytecki, red. E. Dąbrowicz, M. Lul, Białystok 2019.

Pozostałe pozycje – w zależności od tematyki prac magisterskich przygotowywanych przez studentów.

Dobór literatury – w zależności od tematyki prac magisterskich przygotowywanych przez studentów.

Węglińska M., Jak pisać pracę magisterską? Poradnik dla studentów, Kraków 2009.
Woźniak K., O pisaniu pracy magisterskiej na studiach humanistycznych. Przewodnik praktyczny, Warszawa 1998.
Zendrowski R., Technika pisania prac magisterskich i licencjackich. Krótki przewodnik po metodologii pisania pracy dyplomowej, Warszawa 2005.
Współczesny język polski, red. nauk. J. Bartmińskiego, Lublin 2003.

Dobór pozostałej literatury – w zależności od tematyki prac magisterskich przygotowywanych przez studentów.

Węglińska M., Jak pisać pracę magisterską? Poradnik dla studentów, Kraków 2009.
Woźniak K., O pisaniu pracy magisterskiej na studiach humanistycznych. Przewodnik praktyczny, Warszawa 1998.
Zendrowski R., Technika pisania prac magisterskich i licencjackich. Krótki przewodnik po metodologii pisania pracy dyplomowej, Warszawa 2005.
Współczesny język polski, red. nauk. J. Bartmińskiego, Lublin 2003.

Dobór pozostałej literatury – w zależności od tematyki prac magisterskich przygotowywanych przez studentów.