Seminarium licencjackie 340-PS1-3SEML3

Tematyka seminarium będzie koncentrować się wokół interakcji między współczesną fantastyką a innymi formami literatury i kultury popularnej. Wybrane przykłady zagadnień: klasyczna i współczesna fantastyka naukowa, epos i fantasy (J. R. R. Tolkien), fantasy i powieść historyczna (Glen Cook, George R. R. Martin, Guy Gavriel Kay, Andrzej Sapkowski), retelling i postmodernizm w fantastyce (Andrzej Sapkowski, Terry Pratchett, Marion Zimmer Bradley), fantasy i baśń (Andrzej Sapkowski, Gregory Maguire, Robin McKinley), fantasy i literatura dla młodzieży (J. K. Rowling, C. S. Lewis, Phillip Pullman), fantasy i historia alternatywna (Jacek Piekara, Susanna Clarke), science fantasy (Jarosław Grzędowicz, Jacek Dukaj), a także fantastyka w nowych mediach — filmach, serialach i grach video.

"Polska literatura współczesna i najnowsza. Konteksty polityczne, społeczne i kulturowe"
Tematyka seminarium związana będzie z polską literaturą powojenną (1944-1955), współczesną (1956 -1989) oraz literaturą najnowszą (po roku 1989). Literatura zajmować nas będzie jako fenomen ściśle związany z problematyką polityczną, społeczną i kulturową: uwikłany w zależności władzy, funkcjonujący po wpływem cenzury (do 1990 r.), odzwierciedlający ważne doświadczenia zbiorowe: wojnę, stalinizm, kryzys marcowy, stan wojenny, przełom roku 1989, ale też odzwierciedlający zmieniającą się strukturę społeczną: emancypację kobiet, przeniesienie ze wsi do miasta, pojawienie kultury masowej i cyfrowej.
Założeniem przedmiotu jest usystematyzowanie wiedzy na temat funkcjonowania literatury polskiej drugiej połowy wieku XX i początków wieku XXI oraz przygotowanie do samodzielnego napisania pracy naukowej. Za przedmioty wprowadzające można uznać zajęcia z historii literatury polskiej po roku 1956, literatury najnowszej, analizy dzieła literackiego oraz poetykę i teorię kultury.
Realizowane tematy:
1. Obraz II wojny światowej w literaturze polskiej lat 1945-1989 - proza K. Żywulskiej, M. Głowińskiego, B. Wojdowskiego, Z. Nałkowskiej (3 osoby)
2. Motywy baśniowe, fantastyczne i mityczne w polskiej najnowszej - teksty I. Karpowicza, R. Raka (2 osoby).

1. Fantasy – znaczenie pojęcia, granice gatunku, odmiany.
Grzeborz Trębicki, Fantasy – ucieczka od cudowności, w: Wokół źródeł fantasy, Zielona Góra 2009, s. 63 –70
Bogdan Trocha, Fantasy – spekulacja czy ucieczka?, w: Wokół źródeł…, s. 71-88
Andrzej Sapkowski, Rękopis znaleziony w smoczej jaskini, Warszawa 2001, s. 9-12 i 23-27.
2. Fantasy i modele odbioru – L. Carroll Alicja w krainie ¬czarów i Po drugiej stronie lustra
3. Sword & sorcery i narodziny gatunku – R. Howard Conan z Cimmerii
1. G. Trębicki, Fantasy – ewolucja gatunku, Kraków 2007, s. 9-53
4. Fantasy i epos – J. R. R. Tolkien Hobbit, czyli tam i z powrotem
J. Lichański, Epos i powieść. Przypadek Tolkiena , w: Literatura i kultura popularna, Wrocław 1998, s. 87-101
5. Fantasy i literatura dla dzieci – C. S. Lewis Kroniki Narnii (Książe Kaspian lub Podróż „Wędrowca do Świtu”)
M. Oziewicz, Magiczny urok Narnii, Kraków 2005, s. 20-58.

6. Mitologia Północy i fantasy – P. Anderson Zaklęty miecz
B. Trocha, Obecność mitu w literaturze fantasy, w: Fantasy w badaniach naukowych, Zielona Góra 2009, s. 51-67.
7. Antybohater i dark fantasy – K. E. Wagner cykl Kane (Zimne światło, Chłód mego serca) i M. Moorcock Elric z Melnibone
D. Simmons, The Anti-Hero in the American Novel: From Heller to Vonnegut¸ New York 2008, s. 1-43
8. Retelling i intertekstualność w fantasy – J. Gardner Grendel
A. Sapkowski, Rękopis znaleziony…, s. 28-47.
9. Postmodernizm i fantasy – A. Sapkowski Granica możliwości
L. Hutcheon, Historiograficzna metapowieść: parodia i intertekstualność historii, przeł. J. Margański, "Pamiętnik Literacki" 1991, z. 4.
10. Fantasy i filozofia – J. Dukaj Inne pieśni i R. Scott Bakker Książę nicości
J. Czurko, Renarracja, transformacja i prefiguacja idei kulturowych w powieści „Inne pieśni” Jacka Dukaja¸ w: Fantasy w badaniach…, s. 273-280.
11. Fantasy i spór o wartości – C. S. Lewis, J. K. Rowling, Ph. Pullman, L. Grossman
12. Fantasy i religia – J. Piekara, Sługa Boży, Młot na czarownice
R. Bień, Zdeformowana wizja chrześcijaństwa w cyklu o inkwizytorze Madderdinie Jacka Piekary, w: Fantasy w badanich…, s. 249-258.
13. Fantasy i historie alternatywne – G. G. Kay, J. Vance, M. Zimmer Bradley
P. Stasiewicz, Alternatywna historia Europy w powieściach fantasy na przykładzie utworów J. Vance'a, M. Zimmer Bradley i G. G. Kaya, w: Exploring the Benefits of the Alternate History Genre, Wrocław 2011, s. 39-50.
14. Weird Fiction i New Weird – Ch. Mieville Miasto i miasto
15. Jack Vance, Oczy Nadświata
16. Anna Brzezińska, Wody głębokie jak niebo, Śmierć czarnoksiężnika + Saga o Twardokęsku
17. Jacek Dukaj, W kraju niewiernych (Ruch Generała, Katedra)
18. Harry Potter i Insygnia Śmierci (28 III) (film)
19. J. K. Rowling Harry Potter, Philip Pullman Mroczne materie, Lev Grossman Czarodzieje
20. Terry Pratchett, Świat Dysku (wybrana powieść)
21. Peter Beagle, Ostatni jednorożec
22. Guy Gavriel Kay, Tigana
23. Andrzej Sapkowski, Maladie
24. Wit Szostak, Raport z nawiedzonego miasta (w: Księga smoków)

Literatura przedmiotu:
1. B. Attebery, Strategies of Fantasy, Indiana University Press, Bloomington and Indianapolis, 1992.
2. F. Mendlesohn, Rhetorics of Fantasy, Wesleyan University Press, Middletown, Connecticut, 2008.
3. The Cambridge Companion to Fantasy Literature, edited by Edward James and Farah Mendlesohn, Camebridge University Press, Cambridge 2012.
4. Grzegorz Trębicki, Fantasy. Ewolucja gatunku, Kraków 2009.
5. M. Pustowaruk, Od Tolkiena do Pratchetta. Potencjał rozwojowy fantasy jako konwencji literackiej, Wrocław 2009.
6. Fantasy w badaniach naukowych, pod red. T. Ratajczaka i B. Trochy, Zielona Góra 2009.
7. Wokół źródeł fantasy, pod red. T. Ratajczaka i B. Trochy, Zielona Góra 2009.
8. Fantastyka w obliczu przemian, pod red. R. Kochanowicz, D. Mrozek, B. Stefaniak, Poznań 2012.
9. Explloring the Benefits of the Alternate History Genre, eds. Z. Wąsik, M. Oziewicz, J. Deszcz-Tryhubczak, Wrocław 2011.
10. P. Stasiewicz, Między światami. Intertekstualność i postmodernizm w literaturze fantasy, Białystok 2016

Literatura każdorazowo dostosowana do tematu pracy.