Innowacyjne metody wspierające terapię neurologopedyczną 340-SPE-1MET
Przedmiot „Innowacyjne metody wspierające terapię logopedyczną” obejmuje współczesne podejście do diagnozy i terapii zaburzeń mowy, komunikacji, funkcji oralnych oraz karmienia, ze szczególnym uwzględnieniem metod wspierających proces terapeutyczny. Podstawą zajęć jest rozumienie funkcjonowania układu nerwowego oraz możliwości wykorzystania zjawiska neuroplastyczności mózgu w planowaniu i prowadzeniu terapii. Omawiane są mechanizmy neuroplastyczności oraz ich znaczenie dla uczenia się nowych umiejętności, reorganizacji funkcji i wspierania rozwoju komunikacji.
W ramach przedmiotu przedstawiane jest holistyczne i funkcjonalne podejście do pacjenta, uwzględniające wzajemne zależności pomiędzy funkcjami oddechowymi, posturalnymi, motorycznymi, oralnymi, sensorycznymi i komunikacyjnymi. Szczególna uwaga poświęcona jest ocenie pacjenta w kontekście jego codziennego funkcjonowania oraz dostosowaniu celów terapii do jego indywidualnych możliwości, potrzeb i poziomu rozwoju. Omawiane są sposoby integrowania działań logopedycznych z oddziaływaniami wspierającymi rozwój motoryczny i sensoryczny.
Zajęcia obejmują wykorzystanie wybranych elementów terapii manualnej i neuromotorycznej, w tym technik wspierających przygotowanie struktur orofacjalnych do funkcji związanych z oddychaniem, przyjmowaniem pokarmu, połykaniem, żuciem oraz artykulacją. Przedstawiane są zasady bezpiecznego stosowania technik manualnych i oralno-motorycznych oraz możliwości ich wykorzystania jako elementu kompleksowego postępowania terapeutycznego. Podkreśla się konieczność indywidualizacji oddziaływań oraz dostosowania ich do stanu funkcjonalnego i medycznego pacjenta.
Istotnym elementem przedmiotu jest wykorzystanie nowoczesnych pomocy terapeutycznych i technologii wspierających terapię logopedyczną. Omawiane są innowacyjne narzędzia oralno-motoryczne, pomoce sensoryczne, rozwiązania multimedialne oraz technologie umożliwiające uatrakcyjnienie i indywidualizację procesu terapii. Uczestnicy poznają zasady właściwego doboru pomocy do celu terapeutycznego, wieku i możliwości pacjenta oraz sposoby monitorowania ich skuteczności.
W ramach zajęć omawiane są również zintegrowane metody polisensoryczne, wykorzystujące jednoczesne oddziaływanie na różne systemy sensoryczne w celu wspierania regulacji, koncentracji, planowania ruchowego i podejmowania aktywności komunikacyjnej. Szczególną uwagę poświęca się możliwościom łączenia stymulacji słuchowej, wzrokowej, dotykowej, proprioceptywnej i ruchowej z właściwymi oddziaływaniami logopedycznymi.
Przedmiot uwzględnia również zagadnienia etyki, bezpieczeństwa i odpowiedzialności zawodowej w stosowaniu nowoczesnych metod terapeutycznych. Uczestnicy poznają zasady oceny wskazań i przeciwwskazań, rozpoznawania sytuacji wymagających konsultacji z innymi specjalistami oraz krytycznej analizy dostępnych metod i narzędzi. Podkreślane jest znaczenie stosowania metod zgodnie z aktualną wiedzą, kompetencjami terapeuty oraz indywidualnymi potrzebami pacjenta.
Celem przedmiotu jest rozwijanie umiejętności świadomego i bezpiecznego integrowania nowoczesnych metod wspierających z klasycznym postępowaniem logopedycznym oraz tworzenia indywidualnego, funkcjonalnego i interdyscyplinarnego modelu terapii.
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia przedmiotu
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Student:
SPN7_WG1 – ma pogłębioną wiedzę w zakresie anatomii, fizjologii i patofizjologii układu nerwowego oraz narządów niezbędnych do odbioru i wytwarzania mowy.
SPN7_WG2 – ma pogłębioną wiedzę z zakresu neurobiologii, psychiatrii oraz społecznych i kulturowych uwarunkowań rozwoju mowy i języka.
SPN7_WG3 – ma pogłębioną wiedzę na temat zaburzeń mowy oraz komunikacji językowej.
SPN7_WG4 – ma pogłębioną wiedzę z zakresu prowadzenia diagnozy i terapii neurologopedycznej oraz profilaktyki i interwencji w zakresie nabywania i zaburzeń mowy i komunikacji u różnych wiekowo pacjentów.
SPN7_WG5 – posiada wiedzę na temat jednostek nozologicznych ujętych w ICD-10 i ICD-11 oraz DSM-V oraz zespołów zaburzeń, w ramach których współwystępują zaburzenia mowy oraz komunikacji językowej; zna ich symptomatologię, diagnostykę i procedury terapeutyczne.
SPN7_WG7 – zna alternatywne i wspomagające metody komunikacji oraz technologie z tym związane.
SPN7_WK2 – zna zasady relacji i interakcji terapeutycznej z osobą z zaburzeniami mowy i komunikacji oraz opiekunem pacjenta.
SPN7_UW2 – potrafi dokonać analizy i interpretacji specjalistycznej dokumentacji medycznej, psychologicznej, pedagogicznej i innej, przydatnej do rozpoznania zaburzeń mowy i komunikacji.
SPN7_UW4 – potrafi ocenić stan i rozwój psychomotoryczny/aktywność ruchową oraz aktywność językową pacjentów w różnym wieku (niemowlę, dziecko, pacjent dorosły).
SPN7_UW5 – potrafi opracować na podstawie zebranych informacji medycznych i postawionej diagnozy program terapii neurologopedycznej dla osób w różnym wieku i różnych zaburzeniach mowy i komunikacji.
SPN7_UO1 – potrafi wprowadzić i rozwijać wybrane systemy AAC lub technologie ułatwiające komunikację osobom z zaburzeniami mowy i komunikacji werbalnej.
SPN7_UK2 – potrafi współpracować w zespole interdyscyplinarnym.
SPN7_KK1 – ma świadomość własnych ograniczeń i potrafi ocenić sytuacje, w których należy poszukać wsparcia innych specjalistów.
SPN7_KK2 – aktywnie promuje neurologopedię i respektuje zasady procedur medycznych.
SPN7_KO2 – dba o etos i prestiż zawodowy z przestrzeganiem zasad etyki zawodowej włącznie.
Kryteria oceniania
Zajęcia prowadzone są z wykorzystaniem różnorodnych metod i technik dydaktycznych: ćwiczeń, dyskusji, obserwacji.
Forma zaliczenia przedmiotu: zaliczenie.
Literatura
Radwańska A., Sobolewska-Kędzior A., Terapia logopedyczna i pedagogiczna w przedszkolu i szkole. Porady i ćwiczenia, Difin, Warszawa 2021
Kittel A., Terapia miofunkcjonalna, MAjUS, 2016/2019
Gałkowski T., Szeląg E., Jastrzębowska G. (red.), Podstawy neurologopedii. Podręcznik akademicki, Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole 2005.
Masgutova S., Regner A., Rozwój mowy dziecka w świetle integracji sensomotorycznej, Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2009.
Czaplewska E., Milewski S. (red.), Diagnoza logopedyczna. Podręcznik akademicki, Gdańsk 2011.
Pluta-Wojciechowska D., Zaburzenia czynności prymarnych i artykulacji. Podstawy postępowania logopedycznego, ErgoSum, Bytom 2022.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: