Działania profilaktyczne w pracy pedagogicznej 380-OS2-2XJKW

Profil studiów: Ogólnoakademicki

Forma studiów: Stacjonarne

Rodzaj przedmiotu: kierunkowy

Dziedzina: nauki społeczne, dyscyplina nauki: pedagogika

Rok studiów/semestr: 2 rok, 2 stopień semestr IV

Wymagania wstępne: brak wymagań wstępnych

Liczba godzin zajęć dydaktycznych z podziałem na formy prowadzenia zajęć: 15 godzin wykładów i 15 godzin ćwiczeń

Metody dydaktyczne: wykład, dyskusja, burza mózgów, dyskusja, praca w grupach, metody ćwiczeniowe.

Punkty ECTS: 5

Bilans nakładu pracy studenta:

udział w zajęciach - 30 godz.

udział w konsultacjach - 20 godz.

przygotowanie do zajęć - 25 godz.

przygotowanie do zaliczenia/egzaminu - 25 godz.

samodzielna praca studenta - 25 godz.

Wskaźniki ilościowe :
Nakład pracy studenta związany z zajęciami: wymagającymi bezpośredniego udziału nauczyciela: 50 godz. - 2.5 ECTS
niewymagającymi bezpośredniego kontaktu z nauczycielem: 75 godz. - 2.5 ECTS

Rodzaj przedmiotu

fakultatywne

Założenia (opisowo)

Wykład i ćwiczenia obejmują omówienie założeń, celów i form działań profilaktycznych podejmowanych w środowisku edukacyjnym i wychowawczym. Przedstawione zostaną podstawy teoretyczne i prawne profilaktyki, a także praktyczne metody wspierania prawidłowego rozwoju dzieci i młodzieży. Zajęcia ukierunkowane są na analizę strategii zapobiegania zagrożeniom wychowawczym i społecznym, promocję zdrowego stylu życia oraz kształtowanie umiejętności interpersonalnych i społecznych. Profilaktyka w pracy pedagogicznej obejmuje zarówno teoretyczną jak i praktyczną wiedzę o czynnikach ryzyka i czynnikach chroniących przed rozwijaniem się zagrożeń w rozwoju ludzi, modelach teoretycznych dotyczących prawidłowości rozwoju oraz skutecznych strategiach zapobiegania. Przełożenie wiedzy o czynnikach chroniących i czynnikach ryzyka na skuteczne strategie i działania profilaktyczne wymaga powiązania ich z teoretycznymi modelami wyjaśniającymi prawidłowości rozwoju i związanych z nimi wyjaśnieniami powstawania problemów rozwojowych. Wiedza ta jest niezbędnym elementem procesu diagnostycznego i procesu działań interwencyjnych (pedagogicznych). Działania profilaktyczne powinny koncentrować się między innymi na konstruowaniu programów i interwencji, nastawionych na zapobieganie powstawaniu problemów i zaburzeń, uwzględniając współczesną typologię działań profilaktycznych: działania profilaktyczne na poziomie uniwersalnym, selektywnym i wskazującym.

Koordynatorzy przedmiotu

W cyklu 2024:

Emilia Żyłkiewicz-Płońska

W cyklu 2025:

Karol Konaszewski

Efekty kształcenia

KP7_WK1, KP7_UO3, KP7_UO4, KP7_KK4

KP7_WK1: ma rozszerzoną wiedzę o różnych rodzajach struktur społecznych i instytucjach życia społecznego oraz zachodzących między nimi relacjach istotnych z punktu widzenia procesów opiekuńczowychowawczych oraz edukacyjnych

KP7_UO3,: potrafi sprawnie posługiwać się wybranymi ujęciami teoretycznymi w celu analizowania podejmowanych działań praktycznych

KP7_UO4,: potrafi generować oryginalne rozwiązania złożonych problemów pedagogicznych i prognozować przebieg ich rozwiązywania oraz przewidywać skutki planowanych działań w określonych obszarach praktycznych

KP7_KK4: utożsamia się z wartościami, celami i zadaniami realizowanymi w praktyce pedagogicznej, odznacza się rozwagą, dojrzałością i zaangażowaniem w projektowaniu, planowaniu i realizowaniu działań pedagogicznych

Kryteria oceniania

zaliczenie (pisemne/ustne)
egzamin (pisemny/ustny)

Literatura

Borucka, A., Ostaszewski K. (2004). Wiodące szkolne strategie profilaktyki używania substancji psychoaktywnych. Wychowanie na co dzień, 10-11 (133-134), 3-7.

Borucka, A., Pisarska A. (2008). Koncepcja resilience – czyli jak pomóc dzieciom i młodzieży z grup podwyższonego ryzyka. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji.

Dziewiecki, M. (2003). Integralna profilaktyka uzależnień w szkole. Krótki poradnik psychologiczny. Kraków: Wydawnictwo „Rubikon”.

Gaś, Z. B. (2006). Profilaktyka w szkole, Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.

Jarosz, K. (2019). Profilaktyka pozytywna w teorii i praktyce pedagogicznej. Opole: Wydawnictwo Unowersytetu Opolskiego.

Konaszewski, K. (2020). Pedagogika wrażliwa na resilience: Studium teoretyczno-empiryczne. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.

Ostaszewski, K. (2014). Zachowania ryzykowne młodzieży w perspektywie mechanizmów resilience. Warszawa: Instytut Psychiatrii i Neurologii.

Ostaszewski, K. (2003). Skuteczność profilaktyki używania substancji psychoaktywnych : podstawy opracowywania oraz ewaluacja programów dla dzieci i młodzieży. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe „Scholar”.

Ostaszewski, K. (2010). Kompendium wiedzy o profilaktyce, [w:] Przewodnik metodyczny po programach promocji zdrowia psychicznego i profilaktyki. Warszawa: Fundacja ETOH, 73-95.

Pospiszyl, I. (2008). Patologie społeczne. Resocjalizacja. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Szpringer, M. (2004). Profilaktyka społeczna. Rodzina, szkoła, środowisko lokalne. Kielce: Wydawnictwo Akademii Świętokrzyskiej.

Szymańska, J. (2012). Programy profilaktyczne. Podstawy profesjonalnej psychoprofilaktyki. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji.

Śliwa, S. (2015). Profilaktyka pedagogiczna. Opole: Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Opolu.

Urban B. (red.). (2004). Profilaktyka społeczna i resocjalizacja młodzieży. Mysłowice: Górnośląska Wyższa Szkoła Pedagogiczna.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 380-OS2-2XJKW w USOSweb