Diagnoza funkcjonalna osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu 380-SPA-1JSX

Przedmiot obejmuje zagadnienia związane z diagnozą funkcjonalną osób ze spektrum autyzmu, w tym rozpoznawanie poziomu funkcjonowania w obszarach komunikacji, relacji społecznych, zachowania oraz funkcjonowania poznawczego. Uwzględnia analizę funkcjonalną zachowania, dobór metod i narzędzi diagnostycznych oraz interpretację wyników diagnozy w kontekście planowania oddziaływań edukacyjnych i terapeutycznych.
Realizacja przedmiotu zakłada równowagę pomiędzy kształceniem praktycznym a pracą własną słuchacza. Około 50% czasu pracy stanowią zajęcia kontaktowe, natomiast 50% przypada na pracę własną, obejmującą przygotowanie do zajęć, analizę literatury oraz opracowanie diagnozy funkcjonalnej (projekt zaliczeniowy).
Struktura pracy własnej słuchacza jest podporządkowana osiąganiu efektów uczenia się, w szczególności rozwijaniu umiejętności diagnozowania, analizy funkcjonalnej zachowania oraz formułowania wniosków i rekomendacji do pracy edukacyjno-terapeutycznej.
Przedmiot wpisuje się w moduł przygotowania merytorycznego i rozwija kluczowe kompetencje w zakresie diagnozowania problemów pedagogicznych oraz planowania działań wspierających wobec osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu.

udział w ćwiczeniach – 30 h
przygotowanie do zajęć – 10 h
opracowanie diagnozy funkcjonalnej – 15 h
analiza literatury – 5 h
Łącznie – 60 h
ECTS – 2

W cyklu 2025:

Założenia (opisowo)

Przedmiot opiera się na założeniu, że diagnoza funkcjonalna stanowi podstawę planowania skutecznych oddziaływań edukacyjnych i terapeutycznych wobec osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu. Przyjmuje się perspektywę interdyscyplinarną, łączącą podejście pedagogiczne, psychologiczne i behawioralne. Zakłada się aktywny udział słuchaczy w analizie przypadków oraz wykonywaniu zadań praktycznych, ukierunkowanych na rozwijanie umiejętności diagnostycznych. Przedmiot ma charakter aplikacyjny i bazuje na odnoszeniu wiedzy teoretycznej do konkretnych sytuacji edukacyjnych i terapeutycznych. Istotnym założeniem jest również przygotowanie słuchaczy do pracy zespołowej oraz współpracy z rodziną osoby z ASD, zgodnie z etyką zawodową i zasadami diagnozy w pedagogice specjalnej

Koordynatorzy przedmiotu

Tomasz Śliwowski

Rodzaj przedmiotu

obowiązkowe

Liczba godzin zajęć zdalnych

Efekty kształcenia

Wiedza
SP7_WG02
zna uwarunkowania i specyfikę psychospołecznego funkcjonowania osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu
SP7_WK03
zna zasady i metody wykorzystywane w diagnostyce, terapii i edukacji osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu
Umiejętności
SP7_UW01
potrafi obserwować, diagnozować i racjonalnie oceniać problemy pedagogiczne oraz dobierać metody i narzędzia diagnostyczne [1]1
SP7_UO01
potrafi planować i organizować działania edukacyjno-terapeutyczne adekwatnie do diagnozy funkcjonalnej
Kompetencje społeczne
SP7_KK01
uznaje znaczenie wiedzy w rozwiązywaniu problemów dotyczących funkcjonowania osób z ASD [
SP7_KR01
rozumie konieczność przestrzegania zasad etyki w pracy diagnostycznej [1]1
SP7_KO01
jest gotów do współdziałania na rzecz wsparcia osób z ASD i ich rodzin

Kryteria oceniania

Na ocenę składa się:
•aktywność na zajęciach
•realizacja zadań cząstkowych
•projekt diagnozy funkcjonalnej
Kryteria oceny:
•poprawność diagnozy
•trafność interpretacji zachowań
•adekwatność doboru metod
•spójność i logiczność wniosków

Literatura

Literatura podstawowa
Pisula E., Autyzm. Przyczyny, symptomy, terapia, Gdańsk
Frith U., Autyzm. Wyjaśnienie tajemnicy, Gdańsk
Winczura B., Dziecko z autyzmem. Terapia deficytów poznawczych a teoria umysłu, Kraków
Jagielska G., Dziecko z autyzmem i zespołem Aspergera, Warszawa
Literatura uzupełniająca
Panerai S., Ferrante L., Zastosowanie diagnozy funkcjonalnej w pracy terapeutycznej, Warszawa
Błeszyński J., Diagnoza i terapia osób z autyzmem, Toruń
Szkolna ocena funkcjonalna:
Kołakowski A., Pisula E., Skale oceny funkcjonowania dziecka w środowisku szkolnym, Warszawa
Barkley R., Kwestionariusze oceny zachowania dziecka
Screening małego dziecka:
Robins D., Fein D., Barton M., M-CHAT-R/F
Stone W., Ousley O., Screening i wczesna diagnoza autyzmu

W cyklu 2025:

Literatura podstawowa
Pisula E., Autyzm. Przyczyny, symptomy, terapia, Gdańsk
Frith U., Autyzm. Wyjaśnienie tajemnicy, Gdańsk
Winczura B., Dziecko z autyzmem. Terapia deficytów poznawczych a teoria umysłu, Kraków
Jagielska G., Dziecko z autyzmem i zespołem Aspergera, Warszawa
Literatura uzupełniająca
Panerai S., Ferrante L., Zastosowanie diagnozy funkcjonalnej w pracy terapeutycznej, Warszawa
Błeszyński J., Diagnoza i terapia osób z autyzmem, Toruń
Publikacje współautorstwa R. Piotrowicz:
Piotrowicz R., Winczura B., Dziecko z autyzmem. Diagnoza i wspomaganie rozwoju, Kraków
Piotrowicz R., Winczura B., Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka z autyzmem, Kraków
Szkolna ocena funkcjonalna:
Kołakowski A., Pisula E., Skale oceny funkcjonowania dziecka w środowisku szkolnym, Warszawa
Barkley R., Kwestionariusze oceny zachowania dziecka w środowisku szkolnym
Screening małego dziecka:
Robins D., Fein D., Barton M., M-CHAT-R/F
Stone W., Ousley O., Screening i wczesna diagnoza autyzmu u małych dzieci

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 380-SPA-1JSX w USOSweb