Systemy operacyjne 390-FG1-1SO
Profil studiów ogólnoakademicki
Forma studiów: stacjonarne
Rodzaj przedmiotu:obowiązkowy, moduł 1 narzędzia informatyki
Dziedzina i dyscyplina nauki: Dziedzina nauk ścisłych i przyrodniczych, Dyscyplina nauki fizyczne
Rok studiów/semestr: 1 rok, 1 semestr, studia I-go stopnia
Wymagania wstępne: brak
Liczba godzin dydaktycznych: wykład 15h, laboratoria 30h
Metody dydaktyczne: wykład, praca laboratoryjna, dyskusja, konsultacje, kolokwia, praca własna studenta w domu
Punkty ECTS: 4.00
Bilans nakładu pracy studenta: udział w wykładach: 0,6 ECTS, udział w laboratoriach: 1,2 ECTS, praca własna w domu: 1,2 ECTS, przygotowanie do zaliczenia: 1.4 ECTS
Wskaźniki ilościowe: nakład pracy studenta związany z zajęciami wymagającymi bezpośredniego udziału nauczyciela: 1,8 ECTS, nakład pracy studenta związany z zajęciami o charakterze praktycznym: 1,2 ECTS
WYKŁAD zapoznaje studenta z następującymi zagadnieniami:
1. Działanie procesora - wykonywanie zadań. Język maszynowy. Rejestry systemowe. Pojęcie procesu. Wielozadaniowość.
2. Podstawowe pojęcia w dziedzinie systemów operacyjnych: jądro systemu, procesy, wątki, sygnały i przerwania systemowe, zasoby systemowe, pamięć fizyczna i wirtualna.
3. Rodzaje systemów operacyjnych - klasyfikacja i przykłady. Start systemu. Maszyny wirtualne (VirtualBox firmy Oracle).
4. Warstwa sprzętowa komputera. Pojęcia plików i katalogów. Systemy plików – FAT, NTFS, ext3/4. Pojęcia związane z zapisem plików na dysku twardym. Defragmentacja. I-węzły. Rozmiar pliku.
5. Praca sieciowa. Konfiguracja sieci. Podstawowe pojęcia (adres IP, MAC).
6. Potoki i strumienie. Praca z plikami wsadowymi (skrypty). Narzędzia do pracy z plikami tekstowymi (grep, sed). Inne przydatne narzędzia, w tym tekstowe edytory tekstu.
7. Konfigurowanie powłoki (bash). Zmienne środowiskowe. Tworzenie skryptów powłoki. Pętle i instrukcje warunkowe.
9. Praca administratora systemu.
LABORATORIA
Głównym celem zajęć laboratoryjnych jest umożliwienie studentowi kontaktu z praktyczną częścią pracy w systemie operacyjnym Linux/Unix. Student poznaje też bardziej zaawansowane narzędzia w Windows.
1. Uruchomienie komputera. Podstawowe funkcje w BIOSie komputera. Praca w systemie Linux/Unix. Logowanie do systemu – uwierzytelnianie, grupy, prawa. Pliki i katalogi – atrybuty. Poruszanie się po katalogach (polecenia cd, ls, ls -l, pwd). Struktura katalogów w Linuxie. Rejestr systemowy w porównaniu do /etc. Konfiguracja sprzętowa - katalog /proc. Zainstalowane oprogramowanie - katalog /bin oraz /usr/bin. Skojarzenia plików i programów w Windows (rejestr) a Linux - rozszerzenia plików (program file, typy plików: tekstowe sformatowane i nie; program cat). Przykłady programów: cal (kalendarz) oraz date (data i godzina). Czytanie stron instruktażowych poleceń - program man. Konsole tekstowe - F1..F6. Wylogowanie z systemu. Praca w środowisku graficznym (GUI), menadżer plików.
2. Struktura katalogów. Poruszanie się po drzewie katalogów (cd, pwd, ls), pytanie o rozmiar katalogu, dysku, pamięci operacyjneh (du, df, free). Nazewnictwo dysków w Linuxie. Kopiowanie plików i katalogów (cp,mv,rm). Praca w środowisku graficznym (GUI) - menadżer plików, kopiowanie plików, usuwanie, zmiana nazwy. Adresowanie pośrednie i bezpośrednie. Szukanie plików na dysku (find). Menager procesów w Linux/Unix (top, ps). Monitorowanie zasobów. Prawa plików i katalogów - polecenia chmod, chgrp. Strumienie wyjścia/wejścia, potoki. Polecenie wc, grep.
3. Instalowanie systemu Linux/Unix w maszynie wirtualnej. Partcjonowanie dysku. Instalacja kilku systemów operacyjnym na jednym dysku - w maszynie wirtualnej.
4. Zdalna praca – ipconfig, ping, tracert, Putty, WinSC (Windows), ifconfig, taraceroute, ping, ssh, scp, rsync (Unix/Linux); przeglądanie i kopiowanie w środowisu GUI (także sieciowo).
5. Narzędzia w Linux/Unix (bc,wc,tr,calc,date); uruchamianie procesów (bg, fg, jobs); pomiar czasu zadania; nadawanie priorytetów zadaniom;
6. Edytor tekstu (nano); praca z plikami tekstowymi (sed, grep).
7. Potoki i strumienie.
8. Pliki wsadowe w Bash-u.
9. Praca administratora systemu. Instalowanie oprogramowania. Zarządzanie bibliotekami systemowymi. Konfiguracja sieci.
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia przedmiotu
Założenia (opisowo)
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Student
1. KP6_KO2 do zapoznawania się z literaturą naukową i popularnonaukową w celu pogłębiania i poszerzania wiedzy, z uwzględnieniem zagrożeń przy
ozyskiwaniu informacji z niezweryfikowanych źródeł, w tym z Internetu
2. KP6_KR2 stosowania i propagowania zasad uczciwości intelektualnej w działaniach własnych i innych osób, do rozstrzygania problemów etycznych w kontekście rzetelności badawczej, do propagowania rozstrzygającej roli
eksperymentu w weryfikacji teorii fizycznych, do stosowania metody naukowej
w gromadzeniu wiedzy
3. KP6_KK1 krytycznej oceny posiadanej wiedzy i odbieranych treści
4. KP6_UU1 uczyć się samodzielnie
5. KP6_WG6 w zaawansowanym stopniu podstawowe aspekty budowy i działania aparatury naukowej stosowanej w badaniach z zakresu fizyki;
6. KP6_WK1 uwarunkowania prawne i etyczne związane z działalnością naukową i dydaktyczną;
Kryteria oceniania
Przewiduje się dwa sprawdziany (punktowane po 8 punktów) LUB system prac cotygodniowych (tzw. "wejściówki") sprawdzające wiedzę z poprzednich zajęć laboratoryjnych (wybór jednego z powyższych trybów zaliczenia ustalany jest na początku semestru przez osobę prowadzącą laboratoria - w przypadku więcej niż jednej grupy sposób zaliczenia musi być jednakowy).
Zaliczenie laboratoriów uzyskuje się na podstawie tabeli (lub odpowiedniej, jeśli zastosowano inną skalę na zajęciach):
0..7 ocena ndst
8..10 ocena dst
11..13 ocena db
14.. ocena bdb
Zaliczenie części wykładowej odbywa się na podstawie egzaminu ustnego (niewykluczona forma pisemna) - student otrzymuje 3 pytania, punktowane każde po 5 punktów. Tabela z ocenami:
0..7 ocena ndst
8..10 ocena dst
11..13 ocena db
14.. ocena bdb
Literatura
ZALECANA:
1. Tanenbaum Andrew S., Systemy operacyjne (wydanie 3, wydanie 4), Wydawnictwo Helion, Warszawa (ISBN: 978-83-283-1422-1)
2. Sosna Ł., Linux Komendy i polecenia, Wydawca: Helion, Warszawa 2014 r. (ISBN: 9788324688388)
3. A. Silberschatz, P. B. Galvin, G. Gagne, Podstawy systemów operacyjnych, WNT, Warszawa 2005 (ISBN 83-204-2961-7).
4. Linux - wprowadzenie do wiersza poleceń, William E. Shotts Jr., wydawnictwo Helion,
5. Linux. Komendy i polecenia. Wydanie I, II, III, IV, V -- Łukasz Sosna, Wydawnictwo Helion
UZUPEŁNIAJĄCA:
1. The Linux Command Line, by William Shotts, Released under a Creative Commons license, this book is available for free download in PDF format from www.linuxcommand.org
2. B. Ward, Jak działa Linux. Podręcznik administratora. Wydanie II, Wydawnictwo Helion, (ISBN 978-83-283-0980-7)
3. http://www.linux.org/ lub http://www.linux.pl/ oraz http://www.microsoft.com/
4. Linux Magazine, miesięcznik wydawnictwa Linux New Media Polska SP. z o. o.
5. K. Haviland, D. Gray, B. Salama, UNIX - programowanie systemowe, Wyd. RM, Warszawa 1999
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: