Teoria wychowania 390-FS1-3TW

Efekty uczenie się do 1/10/2026:
W zakresie wiedzy absolwent zna i rozumie:
- KP6_WG1 -podstawy filozofii wychowania i aksjologii pedagogicznej, specyfikę głównych środowisk wychowawczych i procesów w nich zachodzących
- KP6_WK2 - podstawy prawne systemu oświaty niezbędne do prawidłowego realizowania prowadzonych działań
edukacyjnych;

W zakresie kompetencji społecznych absolwent jest gotów do:
- KP6_K01 - porozumiewania się z osobami pochodzącymi z różnych środowisk i o różnej kondycji emocjonalnej, dialogowego rozwiązywania konfliktów oraz tworzenia dobrej atmosfery dla komunikacji w klasie szkolnej i poza nią
- KP6_KK2 -pracy w zespole, pełnienia w nim różnych ról oraz współpracy z nauczycielami, pedagogami, specjalistami, rodzicami lub opiekunami uczniów i innymi członkami społeczności szkolnej i
lokalnej

Efekty uczenie się od 1/10/2026:
W zakresie wiedzy absolwent zna i rozumie:
-O.W1 - podstawy filozofii wychowania i aksjologii pedagogicznej, specyfikę głównych środowisk wychowawczych i procesów w nich zachodzących;
- O.W2 - klasyczne i współczesne teorie rozwoju człowieka, wychowania, uczenia się i nauczania lub kształcenia oraz ich wartości aplikacyjne;
-O.W3 - rolę nauczyciela lub wychowawcy w modelowaniu postaw i zachowań uczniów;

W zakresie umiejętności absolwent potrafi:
-O.U5 - projektować i realizować programy wychowawczo-profilaktyczne w zakresie treści i działań wychowawczych i profilaktycznych skierowanych do uczniów, ich rodziców lub opiekunów i nauczycieli;
-O.U8- rozwijać kreatywność i umiejętność samodzielnego, krytycznego myślenia uczniów;
-O.U14-skutecznie realizować działania wspomagające uczniów w świadomym i odpowiedzialnym podejmowaniu decyzji edukacyjnych i zawodowych;

W zakresie kompetencji społecznych absolwent jest gotów do:
-O.K1- posługiwania się uniwersalnymi zasadami i normami etycznymi w działalności zawodowej, kierując się szacunkiem dla każdego człowieka;
-O.K2- budowania relacji opartej na wzajemnym zaufaniu między wszystkimi podmiotami procesu wychowania i kształcenia, w tym rodzicami lub opiekunami ucznia, oraz włączania ich w działania sprzyjające efektywności edukacyjnej;
-O.K3- porozumiewania się z osobami pochodzącymi z różnych środowisk i o różnej kondycji emocjonalnej, dialogowego rozwiązywania konfliktów oraz tworzenia dobrej atmosfery dla komunikacji w klasie szkolnej i poza nią;
-O.K6 - projektowania działań zmierzających do rozwoju szkoły lub placówki systemu oświaty oraz stymulowania poprawy jakości pracy tych instytucji;

Szczegółowe efekty uczenia się
W zakresie wiedzy student zna i rozumie:
- B.2.W3. wychowanie w kontekście rozwoju: ontologiczne, aksjologiczne i antropologiczne podstawy wychowania; istotę i funkcje wychowania oraz proces wychowania, jego strukturę, właściwości i dynamikę; pomoc psychologiczno-pedagogiczną w szkole regulacje prawne, formy i zasady udzielania wsparcia w placówkach systemu oświaty, a także znaczenie współpracy rodziny ucznia i szkoły oraz szkoły ze środowiskiem pozaszkolnym;

- B.2.W4 - zasady pracy opiekuńczo-wychowawczej nauczyciela: obowiązki nauczyciela jako wychowawcy klasy, metodykę pracy wychowawczej, program pracy wychowawczej, style kierowania klasą, ład i dyscyplinę, poszanowanie godności dziecka, ucznia lub wychowanka, różnicowanie, indywidualizację i personalizację pracy z uczniami, funkcjonowanie klasy szkolnej jako grupy społecznej, procesy społeczne w klasie (sposób weryfikacji: test zaliczeniowy z treści poruszanych na ćwiczeniach).

W zakresie umiejętności student potrafi:
B.2. U4 - nawiązywać współpracę z nauczycielami oraz ze środowiskiem
pozaszkolnym (sposób weryfikacji: obserwacja, aktywność podczas zajęć, ocena wykonywanych zadań);
B.3.U1 - wyciągać wnioski z obserwacji pracy wychowawcy klasy, jego interakcji z uczniami oraz sposobu, w jaki planuje i przeprowadza zajęcia wychowawcze (sposób weryfikacji: obserwacja, aktywność podczas zajęć, ocena wykonywanych zadań);
B.3. U4 - wyciągać wnioski z bezpośredniej obserwacji pozalekcyjnych działań opiekuńczo-wychowawczych nauczycieli, w tym podczas dyżurów na przerwach międzylekcyjnych i zorganizowanych wyjść grup uczniowskich (sposób weryfikacji: obserwacja, aktywność podczas zajęć, ocena wykonywanych zadań).

W zakresie kompetencji społecznych student jest gotów do:
- B.2.K2. - profesjonalnego rozwiązywania konfliktów w klasie szkolnej lub grupie wychowawczej (sposób weryfikacji: obserwacja, aktywność podczas zajęć, ocena wykonywanych zadań).
- B.2.K4. współpracy z nauczycielami i specjalistami w celu doskonalenia swojego warsztatu pracy.

Wykład - egzamin. Warunkiem zaliczenia jest pozytywnie napisany egzamin w formie testu wielokrotnego wyboru. Zalicza 51% udzielonych prawidłowych odpowiedzi na pytania testu.

Warunkiem zaliczenia ćwiczeń jest 75% obecność na zajęciach oraz pozytywnie zaliczone kolokwium w formie testu wielokrotnego wyboru. Zalicza 51% udzielonych prawidłowych odpowiedzi na pytania testu.

Braun-Gałkowska M., W tę samą stronę. Książka dla nauczycieli o wychowaniu i lekcjach wychowawczych, Warszawa 1994.

Braun-Gałkowska M., Gutowska A. (red.), W tę samą stronę. Antologia tekstów do lekcji wychowawczych, t. 1 i 2, Warszawa 1994.

Chałas K., Łobacz M., Przymioty osoby ludzkiej, edukacja aksjologiczna i wychowanie ku wartościom. Elementy teorii i praktyki, Lublin 2020.

Dudzikowa M., Czerepaniak-Walczak M., Wychowanie: pojęcia, procesy, konteksty: interdyscyplinarne ujęcie, t. 1, Gdańsk 2007.

Dymara B., Cholewa-Gałuszka B., Kochanowska E., Sztuka bycia człowiekiem: wychowanie a poszukiwanie wartości i sensów życia, Kraków 2011.

Górniewicz J., Teoria wychowania. Wybrane problemy, Olsztyn 2008.

Hornby G., Hall E., Hall C., Nauczyciel wychowawca, Gdańsk 2005.

Jegier A., Kwiatkowski S. T., Szurowska B., Nauczyciel w obliczu szans i zagrożeń współczesnego świata, Warszawa 2021.

Korzeniowska W., Szuścik U., Murzyn A., Sztuka bycia uczniem i nauczycielem: z zagadnień pedagogiki współbycia, Kraków 2009.

Kosyrz Z., Osobowość wychowawcy, Warszawa 2005.

Kunowski S., Podstawy współczesnej pedagogiki, Warszawa 1993.

Kwieciński Z., Śliwerski B. (red.), Pedagogika, t. 1, Warszawa 2003.

Kwieciński Z., Śliwerski B. (red.), Pedagogika, t. 2, Warszawa 2003.

Łobocki M., Teoria wychowania w zarysie, Kraków 2010.

Łobocki M., W trosce o wychowanie w szkole, Kraków 2007.

Nowak M., Teorie i koncepcje wychowania, Warszawa 2008.

Papież J. (red), Tożsamość teorii wychowania, Kraków 2011.

Skibska J. (red.), Nauczyciel i uczeń w kontekście społecznych przemian i oczekiwań, Kraków 2019.

Szmidt K. J., Płóciennik E., Myślenie pytajne Teoria i kształcenie, Łódź 2020.

Śliwerski B., Pedagogika ogólna. Podstawowe prawidłowości, Kraków 2012.

Śliwerski B., Współczesne teorie i nurty wychowania, Kraków 2015.

Śliwierski B., Paluch M., Uwolnić szkołę od systemu klasowo-lekcyjnego, Kraków 2021.

Tyrała P., Teoria wychowania. Bliżej uniwersalnych wartości i realnego życia, Toruń 2001.

Zubrzycka-Maciąg T., Korczyński M., Okrasa M. (red.), W trosce o wychowanie, Lublin 2015.

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

• Strona przedmiotu 390-FS1-3TW w USOSweb