System oświaty i prawo oświatowe 390-FS2-1SOPO
Forma studiów - stacjonarne
Rodzaj przedmiotu - obowiązkowy
Dziedzina: nauki społeczne; dyscyplina: pedagogika
Rok studiów - 1 rok 2 stopnia, semestr 3
Wymagania wstępne - brak
Liczba godzin zajęć dydaktycznych - 10 ćwiczeń
Metody dydaktyczne - praca z tekstem, dyskusja, pogadanka, metoda problemowa
Punkty ECTS - 1 punkty
Bilans nakładu pracy studenta:
udział w ćwiczeniach: 10 godzin, przygotowanie do zajęć: 8 godzin, przygotowanie do zaliczenia z ćwiczeń: 7 godzin
Razem: 25 godzin, co odpowiada 1 ECTS
Wskaźniki ilościowe - nakład pracy studenta związany z zajęciami: wymagającymi bezpośredniego udziału nauczyciela: 10 h i 0,4 ECTS;
niewymagającymi bezpośredniego udziału nauczyciela: 15 godzin i 0,6 ECTS
Rodzaj przedmiotu
specjalizacyjne
Tryb prowadzenia przedmiotu
Założenia (opisowo)
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Efekty uczenia się:
W zakresie wiedzy absolwent zna i rozumie:
O.W4
normy, procedury i dobre praktyki stosowane w działalności pedagogicznej (wychowanie przedszkolne, nauczanie w szkołach podstawowych iśrednich ogólnokształcących, technikach i szkołach branżowych, szkołach specjalnych i oddziałach specjalnych oraz integracyjnych, w różnego typu ośrodkach wychowawczych oraz kształceniu ustawicznym
O.W8,
strukturę i funkcje systemu oświaty – cele, podstawy prawne, organizację i funkcjonowanie instytucji edukacyjnych, wychowawczych i opiekuńczych, a także alternatywne formy edukacji
O.W9
podstawy prawne systemu oświaty niezbędne do prawidłowego realizowania prowadzonych działań edukacyjnych
O.W11
zasady bezpieczeństwa i higieny pracy w instytucjach edukacyjnych, wychowawczych i opiekuńczych oraz odpowiedzialności prawnej nauczyciela w tym zakresie, a także zasady udzielania pierwszej pomocy
W zakresie umiejętności absolwent potrafi:
O.U1
obserwować sytuacje i zdarzenia pedagogiczne, analizować je z wykorzystaniem wiedzy pedagogiczno-psychologicznej oraz proponować rozwiązania problemów
W zakresie kompetencji społecznych absolwent potrafi:
O.K6.
projektowania działań zmierzających do rozwoju szkoły lub placówki systemu oświaty oraz stymulowania poprawy jakości pracy tych instytucji
Szczegółowe efekty uczenia się:
W zakresie wiedzy absolwent zna i rozumie
B.2.W1,
system oświaty: organizację i funkcjonowanie systemu oświaty, podstawowe zagadnienia prawa oświatowego, krajowe i międzynarodowe regulacje dotyczące praw człowieka, dziecka, ucznia oraz osób z niepełnosprawnościami, znaczenie pozycji szkoły jako instytucji edukacyjnej, funkcje i cele edukacji szkolnej, modele współczesnej szkoły, pojęcie ukrytego programu szkoły, alternatywne formy edukacji, zagadnienie prawa wewnątrzszkolnego, podstawę programową w kontekście programu nauczania oraz działania wychowawczo-profilaktyczne, tematykę oceny jakości działalności szkoły lub placówki systemu oświaty;
B.2.W2.
rolę nauczyciela i koncepcje pracy nauczyciela: etykę zawodową nauczyciela, nauczycielską pragmatykę zawodową – prawa i obowiązki nauczycieli, zasady odpowiedzialności prawnej opiekuna, nauczyciela, wychowawcy i za bezpieczeństwo oraz ochronę zdrowia uczniów, tematykę oceny jakości pracy nauczyciela, zasady projektowania ścieżki własnego rozwoju zawodowego, rolę początkującego nauczyciela w szkolnej rzeczywistości, uwarunkowania sukcesu w pracy nauczyciela oraz choroby związane z wykonywaniem zawodu nauczyciela;
W zakresie umiejętności absolwent potrafi:
B.2.U2
zaprojektować ścieżkę własnego rozwoju zawodowego;
W zakresie kompetencji społecznych absolwent jest gotów do:
B.2.K3.
samodzielnego pogłębiania wiedzy pedagogicznej;
Kryteria oceniania
zaliczenie ćwiczeń - kolokwium pisemne (pytania otwarte i zamknięte); aktywność
Do zaliczenia może przystąpić student posiadający maksymalnie 4 godziny nieobecności podczas ćwiczeń.
Do otrzymania przez studenta oceny pozytywnej z przedmiotu, wymagane jest uzyskanie przez niego 51% punktów możliwych do
zdobycia z zaliczenia. Pozytywna ocena z zaliczenia nie podlega poprawie.
W związku z Zarządzeniem nr 31 Rektora Uniwersytetu w Białymstoku z dnia 11 kwietnia 2025 r. w sprawie wykorzystywania systemów
sztucznej inteligencji w procesie kształcenia na Uniwersytecie w Białymstoku, zgodnie z § 5 zakazuje się korzystania z systemów SI
podczas egzaminów oraz zaliczeń, a ponadto w myśl § 7 do zabronionego zakresu wykorzystania systemów SI w pracach pisemnych
przez Studentki i Studentów należy:
1) wykorzystywanie systemów SI wbrew zakazowi, o którym mowa w § 4 pkt 3 powyższego Rozporządzenia, 2) wykorzystywanie
systemów SI w innym zakresie lub w inny sposób niż przedstawiony przez prowadzącego zajęcia, 3) niewystarczająca dokumentacja
wykorzystania systemów SI, 4) automatyczne wykonanie zadania w całości lub części przez systemy SI, 5) cytowanie wyników
wykorzystania systemów SI jako źródła informacji bibliograficznej, 6) przedstawianie wyników wykorzystania systemów SI jako własnych
wniosków badawczych.
Literatura
Day Ch., Od teorii do praktyki. Rozwój zawodowy nauczyciela, przekład J. Michalak, Gdańsk 2008
Dziewulak D., Polityka oświatowa, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2020
Krawiec G. (red.), Prawo oświatowe. Komentarz. C.H. Beck, Warszawa 2025
Potulicka E., Rutkowiak J., Neoliberalne uwikłania edukacji, IMPULS, Kraków 2010.
Śliwerski B.,Edukacja (w) polityce. Polityka (w) edukacji. IMPULS, Kraków 2014.
Strona internetowa MEN www.men.gov.pl
Aktualne akty prawne:
• Konwencja o prawach dziecka
• Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela,
• Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
• Rozporządzenie dotyczące uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli
• Rozporządzenie dotyczące nadzoru pedagogicznego
• Rozporządzenie dotyczące zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach,
szkołach i placówkach
• Rozporządzenie w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych,
niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: