Semiotyka kultury 520-KS1-1SEK

Profil studiów: Ogólnoakademicki
Forma studiów: Stacjonarne
Rodzaj przedmiotu: Obowiązkowy
Kod przedmiotu: 520-KS1-1SEK

Dziedzina i dyscyplina nauki: nauki humanistyczne, dziedzina: dyscyplina nauk o kulturze i religii, moduł M-2
Rok studiów/semestr: I rok/I semestr (studia pierwszego stopnia)

Wymagania wstępne: znajomość podstawowych pojęć humanistycznych

Liczba godzin dydaktycznych z podziałem na formy prowadzenia zajęć: 15 godzin ćwiczeń.

Punkty ECTS: 1

Bilans nakładu pracy studenta
Rodzaje aktywności:

– udział w ćwiczeniach - 15 godzin,
– przygotowanie do zajęć - 8 godzin,
– przygotowanie do zaliczenia i obecność na nim - 5 godzin,
– konsultacje - 2 godziny,
Razem 30 godzin, co odpowiada 1 punktowi ECTS

Nakład pracy studenta związany z zajęciami:
– wymagającymi bezpośredniego udziału nauczyciela - 20 godzin/0,8 pkt. ECTS
– o charakterze praktycznym - 10 godzin/0,5 pkt. ECTS

Profil studiów - ogólnoakademicki.
Forma studiów – stacjonarne
Rodzaj przedmiotu – obowiązkowy
Dziedzina nauk humanistycznych: nauki o kulturze i religii M-2
Rok studiów pierwszy rok drugiego stopnia /semestr I

W cyklu 2023:

Celem zajęć jest zapoznanie studentów z podstawowymi pojęciami, teoriami i metodami analizy semiotycznej w kontekście kulturowym. Studenci nauczą się identyfikować i interpretować znaki oraz symbole w różnych tekstach kulturowych, a także zrozumieją, jak znaczenia są konstruowane i negocjowane w różnych kontekstach społecznych i historycznych.

Cele kształcenia
Celem zajęć jest zapoznanie studentek i studentów z podstawowymi pojęciami, teoriami i metodami semiotyki kultury. Zajęcia rozwijają umiejętność analizy znaków, kodów kulturowych i procesów znaczeniotwórczych w różnorodnych tekstach kultury oraz sprzyjają refleksji nad ich funkcją społeczną i symboliczną.

Założenia (opisowo)

Celem przedmiotu jest zapoznanie studentek i studentów z podstawowymi założeniami semiotyki jako nauki o znakach oraz jej zastosowaniami w analizie zjawisk i tekstów kultury. Zajęcia mają na celu rozwinięcie umiejętności rozpoznawania, interpretowania i krytycznego opisu systemów znakowych obecnych w języku, przestrzeni, sztuce, mediach, rytuałach i codziennych praktykach komunikacyjnych. W trakcie kursu omawiane są zarówno klasyczne koncepcje semiotyki (Ferdinand de Saussure, Charles S. Peirce, Roland Barthes), jak i współczesne podejścia rozwijane w ramach semiotyki kultury (szkoła tartusko-moskiewska, Yuri Lotman, Umberto Eco). Studenci uczą się, w jaki sposób kultura funkcjonuje jako system semiotyczny, jak znaki konstruują znaczenia, ideologie i wyobrażenia społeczne. Kurs rozwija kompetencje w zakresie analizy tekstów kultury oraz refleksji nad ich funkcjami komunikacyjnymi, symbolicznymi i tożsamościowymi. Uczy myślenia strukturalnego, ale też otwartości na wieloznaczność i zmienność sensów w przestrzeni kulturowej.

Koordynatorzy przedmiotu

W cyklu 2024:

Igor Mogielnicki

W cyklu 2025:

Karolina Wierel

W cyklu 2023:

Karolina Wierel

Rodzaj przedmiotu

Ogólnie:

humanizujące
kształcenia ogólnego

W cyklu 2023:

humanizujące

Tryb prowadzenia przedmiotu

Ogólnie:

mieszany: w sali i zdalnie

W cyklu 2023:

w sali
lektura monograficzna

Efekty kształcenia

Wiedza (W):
W1. Student_ka zna i rozumie podstawowe pojęcia, klasyczne i współczesne koncepcje semiotyczne oraz mechanizmy tworzenia znaczeń w kulturze.
(P6S_WK; KA6_WK1, KA6_WK3)
Umiejętności (U):
U1. Student_ka potrafi zastosować narzędzia semiotyczne do analizy tekstów kultury (literackich, wizualnych, medialnych) i zinterpretować ich znaczenie w kontekście społecznym.
(P6S_UW; KA6_UW2, KA6_UW3)
Kompetencje społeczne (K):
K1. Student_ka wykazuje otwartość na różnorodność kulturową i zdolność do refleksji nad rolą znaków i symboli w komunikacji społecznej i międzykulturowej.
(P6S_KK; KA6_KK1, KA6_KR3)

Kryteria oceniania

Ocena końcowa składa się z dwóch elementów:
1. Kolokwium pisemne (test składający się z 10 pytań zamkniętych) ze znajomości zagadnień omawianych podczas zajęć. Żeby zaliczyć test należy zdobyć minimum 6 punktów. 80% oceny końcowej.
2. Aktywne uczestnictwo w zajęciach (udział w dyskusjach, indywidualna
aktywność podczas spotkań). 20% oceny końcowej.

Literatura

- Barthes, R. (1991). Mitologie. Warszawa: Wydawnictwo KR.
- Eco, U. (2003). Semiotyka i filozofia języka. Warszawa: Wydawnictwo Aletheia.
- Chandler, D. (2007). Semiotyka dla początkujących. Kraków: Wydawnictwo WAM.
- Saussure, F. (2002). Kurs językoznawstwa ogólnego. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
-Harris, Roy, Racjonalność a umysł piśmienny, Warszawa 2016,
Abel, Günter, Świat jako znak i interpretacja, przeł. Wiesław Małecki, Warszawa 2014
- Tatarkiewicz, Władysław, Historia filozofii, t.1Warszawa: PWN, 1958.
-Ajdukiewicz, K. Logika pragmatyczna, Warszawa 1965.
-Eco, Umberto, Pejzaż semiotyczny, przeł. A. Weinsberg, Warszawa 1972.
-Eco, U., Teoria semiotyki, przeł.M. Czerwiński, Kraków 2009.
-Cassirer, Ernst, Esej o człowieku, przeł. A. Staniewska, Warszawa 1971.
-Cassirer, E., Logika nauk o kulturze, przeł. P. Parszutowicz, Kęty 2011.
-Compagnon, Antoine, Demon teorii. Literatura a zdrowy rozsądek, przeł. T. Stróżyński, Gdańsk 2010.
-Pawłowski, Kazimierz, Podstawy logiki ogólnej. Skrypt dla studentów kierunków humanistycznych, Warszawa 2016
-Pawłowski, Tworzenie pojęć i definiowanie w naukach humanistycznych, Warszawa 1978.
-J. Pelc, Wstęp do semiotyki, Warszawa 1984.
Literatura uzupełniająca:
Barthes, R., Imperium znaków, przeł. A. Dziadek, Warszawa 2004.
Barthes, R., Podstawy semiologii, przeł. A. Turczyn, Kraków 2009.
Baudrillard, J., Symulakry i symulacja, przeł. S. Królak, Warszawa 2005.
W. Dilthey, Budowa świata historycznego w naukach humanistycznych, przeł. E. Paczkowska-Łagowska, Gdańsk 2004.
U. Eco, Interpretacja i nadinterpretacja, przeł. T. Bieroń , Kraków 1996.
H.-G. Gadamer, Prawda i metoda: zarys hermeneutyki filozoficznej, przeł. B. Baran, Kraków 1993.
A. Grobler, Metodologia nauk, Kraków 2006.
Lyotard, J.-F., Kondycja ponowoczesna, przeł. M. Kowalska, J. Migasiński, Warszawa 1997.
Ricoeur, P., Język, tekst, interpretacja, przeł. P. Graff, K. Rosner, Warszawa 1989.
Rosner, K., Hermeneutyka jako krytyka kultury, Warszawa 1991.

W cyklu 2023:

- Barthes, R. (1991). **Mitologie**. Warszawa: Wydawnictwo KR.
- Eco, U. (2003). **Semiotyka i filozofia języka**. Warszawa: Wydawnictwo Aletheia.
- Chandler, D. (2007). **Semiotyka dla początkujących**. Kraków: Wydawnictwo WAM.
- Saussure, F. (2002). **Kurs językoznawstwa ogólnego**. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
-Harris, Roy, Racjonalność a umysł piśmienny, Warszawa 2016,
Abel, Günter, Świat jako znak i interpretacja, przeł. Wiesław Małecki, Warszawa 2014
-Tatarkiewicz, Władysław, Historia filozofii, t.1
-Ajdukiewicz, K. Logika pragmatyczna, Warszawa 1965.
-Eco, Umberto, Pejzaż semiotyczny, przeł. A. Weinsberg, Warszawa 1972.
-Eco, U., Teoria semiotyki, przeł.M. Czerwiński, Kraków 2009.
-Cassirer, Ernst, Esej o człowieku, przeł. A. Staniewska, Warszawa 1971.
-Cassirer, E., Logika nauk o kulturze, przeł. P. Parszutowicz, Kęty 2011.
-Compagnon, Antoine, Demon teorii. Literatura a zdrowy rozsądek, przeł. T. Stróżyński, Gdańsk 2010.
-Pawłowski, Kazimierz, Podstawy logiki ogólnej. Skrypt dla studentów kierunków humanistycznych, Warszawa 2016
-Pawłowski, Tworzenie pojęć i definiowanie w naukach humanistycznych, Warszawa 1978.
-J. Pelc, Wstęp do semiotyki, Warszawa 1984.
Literatura uzupełniająca:
Barthes, R., Imperium znaków, przeł. A. Dziadek, Warszawa 2004.
Barthes, R., Podstawy semiologii, przeł. A. Turczyn, Kraków 2009.
Baudrillard, J., Symulakry i symulacja, przeł. S. Królak, Warszawa 2005.
W. Dilthey, Budowa świata historycznego w naukach humanistycznych, przeł. E. Paczkowska-Łagowska, Gdańsk 2004.
U. Eco, Interpretacja i nadinterpretacja, przeł. T. Bieroń , Kraków 1996.
H.-G. Gadamer, Prawda i metoda: zarys hermeneutyki filozoficznej, przeł. B. Baran, Kraków 1993.
A. Grobler, Metodologia nauk, Kraków 2006. A.Kłoskowska (red.),Pojęcia i problemy wiedzy o kulturze, Wrocław 1991.
Lyotard, J.-F., Kondycja ponowoczesna, przeł. M. Kowalska, J. Migasiński, Warszawa 1997.
Ricoeur, P., Język, tekst, interpretacja, przeł. P. Graff, K. Rosner, Warszawa 1989.
Rosner, K., Hermeneutyka jako krytyka kultury, Warszawa 1991.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 520-KS1-1SEK w USOSweb