Ekofilozofia 520-KS2-2EKO
Profil studiów: Ogólnoakademicki
Forma studiów: Stacjonarne
Rodzaj przedmiotu: Moduł 3 – Przedmioty kulturoznawcze, obowiązkowy
Dziedzina i dyscyplina nauki: Dziedzina nauk humanistycznych, dyscyplina – nauki o kulturze i religii
Rok i semestr: Rok II / sem. III, studia drugiego stopnia
Wymagania wstępne:
znajomość podstawowych pojęć humanistycznych,
ogólna znajomość historii kultury,
podstawowe koncepcje antropologii kultury,
elementarna orientacja w problematyce ekologicznej.
Liczba godzin:
15 h wykładu,
30 h ćwiczeń,
razem: 45 h.
Metody dydaktyczne:
wykład problemowy i prezentacja multimedialna,
analiza tekstów źródłowych i współczesnych (dyskusja moderowana),
debaty oksfordzkie, praca w grupach,
metoda asocjacji i syntez międzykulturowych,
konsultacje indywidualne.
Formy zaliczenia:
ćwiczenia: obecność, aktywność, prezentacja / analiza tekstu, mini-projekt;
wykład: kolokwium pisemne i esej problemowy;
warunek przystąpienia do zaliczenia: obecności na zajęciach (dopuszczalne 2 nieobecności).
Punkty ECTS: 5
Bilans nakładu pracy studenta
Udział w wykładach – 15 h
Udział w ćwiczeniach – 30 h
Udział w konsultacjach związanych z zajęciami – 5 h
Przygotowanie do ćwiczeń (lektury, opracowania) – 30 h
Przygotowanie do kolokwium i egzaminu końcowego – 30 h
Przygotowanie eseju / prezentacji / projektu końcowego – 40 h
Razem: 150 h
Wskaźniki ilościowe (ECTS)
Nakład pracy studenta związany z zajęciami:
wymagającymi bezpośredniego udziału nauczyciela: 50 h → 2 ECTS,
o charakterze praktycznym: 60 h → 2 ECTS,
przygotowanie indywidualne (lektury, esej, kolokwium): 40 h → 1 ECTS.
Łącznie: 5 ECTS
Założenia (opisowo)
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
W cyklu 2025: specjalizacyjne | Ogólnie: dodatkowe specjalistyczne specjalnościowe obowiązkowe specjalistyczne obowiązkowe specjalnościowe |
Tryb prowadzenia przedmiotu
W cyklu 2025: lektura monograficzna w sali | Ogólnie: w sali lektura monograficzna |
Liczba godzin zajęć zdalnych
Efekty kształcenia
j
Wiedza:
.W1 Zna i rozumie główne nurty ekofilozofii oraz ich przedstawicieli (Naess, Skolimowski, Jonas, Plumwood itd.). Wiedza Kolokwium pisemne, pytania otwarte i zamknięte Kolokwium (K_W01)
W2 Zna podstawowe pojęcia etyki środowiskowej, ekologii głębokiej, ekofeminizmu, animal studies i plant studies. Wiedza Esej problemowy, analiza tekstu;esej (K_W05)
W3 Rozumie powiązania filozofii z naukami ekologicznymi i środowiskowymi oraz znaczenie zwrotu nieantropocentrycznego. Wiedza Dyskusja na zajęciach, prezentacja grupowa Aktywność i prezentacja (K_W07).
U1 Potrafi analizować i interpretować teksty źródłowe i współczesne publikacje z zakresu ekofilozofii i humanistyki ekologicznej. Umiejętności Analiza tekstu, mini-projekt Opracowanie fragmentu tekstu (K_U02).
U2 Umie krytycznie porównywać różne koncepcje ekofilozoficzne i odnosić je do współczesnych problemów środowiskowych. Umiejętności Esej problemowy, prezentacja, dyskusja Esej, prezentacja (K_U05).
U3 Potrafi formułować argumenty etyczne dotyczące odpowiedzialności człowieka wobec przyrody i przyszłych pokoleń. Umiejętności Debata, projekt końcowy Projekt końcowy (K_U07).
K1 Ma pogłębioną świadomość ekologiczną i krytyczne podejście do antropocentrycznych narracji kulturowych. Kompetencje społeczne Aktywność na zajęciach, udział w debacie Ocena aktywności (K_K01).
K2 Rozumie znaczenie etycznej odpowiedzialności wobec środowiska i potrafi uczestniczyć w debacie publicznej na temat wyzwań ekologicznych. Kompetencje społeczne Projekt końcowy, dyskusja Prezentacja i projekt (K_K04).
K3 Jest przygotowany do współpracy w grupie w zakresie analizowania problemów ekologicznych i poszukiwania rozwiązań. Kompetencje społeczne Prezentacja grupowa, praca warsztatowa Prezentacja grupowa (K_K07).
Kryteria oceniania
wykład: esej problemowy (ok. 5 stron) – analiza wybranego zagadnienia filozoficzno-ekologicznego, np. „Czy etyka odpowiedzialności Hansa Jonasa jest odpowiedzią na kryzys klimatyczny?” albo „Antropocentryzm czy biocentryzm – który paradygmat jest dziś bardziej adekwatny?”.- do ustalenia ze studentami
Ćwiczenia (30 godzin)
Mini-projekt końcowy – np. esej refleksyjny lub analiza przypadku współczesnego problemu ekologicznego (film, tekst kultury, inicjatywa społeczna) w świetle ekofilozofii.
Literatura
Skolimowski, H. (1999). Zielone oko kosmosu. Warszawa: PIW.
Skolimowski, H. (1993). Filozofia żyjąca. Ekofilozofia jako drzewo życia. Warszawa: Pusty Obłok.
Papuziński, A. (2006). Świadomość ekologiczna w świetle filozofii i etyki środowiskowej. Bydgoszcz: Wyd. UKW.
Papuziński, A. (red.) (2017). Etyka środowiskowa. Antologia tekstów. Kraków: Universitas.
Hull, Z. (2009). Etyka środowiskowa i filozofia ekologiczna. Białystok: Wyd. UwB.
Wróblewski, A. (2013). Ekofilozofia i ekoetyka. Antologia tekstów. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN.
Galarowicz, J. (2008). Etyka odpowiedzialności Hansa Jonasa. Kraków: WAM.
Korbel, J. (2012). Ekologia głęboka. Wprowadzenie. Kraków: Zielone Brygady.
Szerszyński, B. (2010). Przyszłość natury. Polityka, społeczeństwo, nauka. Warszawa: Scholar.
Michałowska, M. (2018). Humanistyka ekologiczna. Wprowadzenie. Poznań: UAM.
Naess, A. (1993). Ecology, Community and Lifestyle. Cambridge: Cambridge University Press.
Rolston III, H. (1988). Environmental Ethics. Duties to and Values in the Natural World. Philadelphia: Temple University Press.
Jonas, H. (1996). The Imperative of Responsibility. Chicago: University of Chicago Press.
Plumwood, V. (1993). Feminism and the Mastery of Nature. London: Routledge.
Shiva, V. (1989). Staying Alive: Women, Ecology and Survival in India. London: Zed Books.
Singer, P. (1975). Animal Liberation. New York: HarperCollins.
Haraway, D. (2008). When Species Meet. Minneapolis: University of Minnesota Press.
Marder, M. (2013). Plant-Thinking: A Philosophy of Vegetal Life. New York: Columbia University Press.
Etyka i ekologia (red. Dorota Probucka) — 2023.
Wydawnictwo Naukowe SILVA RERUM
Katastrofa eKologiCzna – od prognozy do rzeczywistości — artykuł Ciążela 2023.
Biblioteka Nauki
Retrospektywna i prospektywna rola ekofilozofii — W. Tyburski (2023).
Biblioteka Nauki
Metafizyka światła. Wstęp do panteistycznej ekofilozofii Henryka Skolimowskiego — artykuł 2023, analiza nowego spojrzenia na Skolimowskiego.
Czasopisma Uniwersytetu Łódzkiego
GREEN BOOK: Ekofilozofia Nowej Ery (Martin Novak) — publikacja bardzo świeża (2025).
Lubimy Czytać
Nowe publikacje w języku angielskim / międzynarodowe
Poniżej kilka pozycji, które ukazały się ostatnio i mieszczą się w obszarach ekofilozofii, etyki środowiskowej i filozofii kryzysu:
Environmental Philosophy in Desperate Times — Justin Pack (2022).
Broadview Press
A New Environmental Ethics (2nd edition) — Holmes Rolston III.
Amazon
The Edge of Sentience: Risk and Precaution in Humans, Other Animals, and AI — Jonathan Birch (2024).
Wikipedia
The Moral Circle: Who Matters, What Matters, and Why — Jeff Sebo (2025).
Wikipedia
Animal Ethics in the Wild: Wild Animal Suffering and Intervention in Nature — Catia Faria (2022).
Wikipedia
Wild Animal Ethics: The Moral and Political Problem of Wild Animal Suffering — Kyle Johannsen (2020).
Uwagi
|
W cyklu 2025:
Ocena końcowa z przedmiotu |
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: